Są w historii narodów chwile, które później wydają się jakby nieuchronne. Patrzymy na nie z oddalenia i ulegamy złudzeniu, że skoro nastąpiły, musiały przecież...
Są w historii takie rodzaje śmierci, które zamykają życie człowieka. Są też takie, które zamykają pewną epokę. Śmierć Jana Karola Chodkiewicza należała do obu...
"Moja bezbronna ojczyzna przyjmie cię najeźdźco
a droga którą Jaś Małgosia dreptali do szkoły
nie rozstąpi się w przepaść"
Zbigniew Herbert 17 IX
Odrodzone w latach 1918-1922 ...